Włącz radio
    about us

    Dwujęzyczność dzieci w Wielkiej Brytanii. Wyzwania i korzyści

    Bilingwizm stał się znakiem naszych czasów. Symbolem określającym świat, w którym ponad połowa ludzkości jest dwujęzyczna. Płynie z niego wiele korzyści, do których należą m. in. łatwiejsza nauka innych języków obcych, otwartość, tolerancja na odmienność, a także większa kreatywność i elastyczność dziecka.

    Najnowsze badania dwujęzyczność wskazują, że to także jeden z czynników chroniących przed demencją i przedwczesnym starzeniem. Mimo to rodzice mają wiele obaw przed dwujęzycznym wychowaniem swoich pociech.

    Świadome wypieranie języka ojczystego

    Gdy w rodzinie oboje rodzice są Polakami, mogą martwić się, że dziecko nie przyswoi w stopniu wystarczającym języka otoczenia i dla jego dobra przestawiają się na ten język w rozmowach z nim. Niestety jest to błąd i może niekorzystnie wpłynąć na rozwój dziecka, nie tylko językowy, ale także emocjonalny.

    Porzucenie przez rodziców jednego z języków używanych dotychczas w kontakcie z dzieckiem, może mieć  fatalne konsekwencje dla harmonijnego rozwoju dwujęzyczności dziecka. Specjaliści ostrzegają, że rozwój ten może być nawet przerwany. Konsekwencje mogą dotyczyć również innych sfer- dziecko taką zmianę odczuwać może jako zaburzenie relacji z rodzicami, co wiąże się ze stanami napięcia emocjonalnego. Kolejnym skutkiem mogą być trudności w nawiązywaniu prawidłowych kontaktów z rówieśnikami. Co w perspektywie? Można to bez problemu przewidzieć – dylematy tożsamościowe.

    nauka-jezyka-uk

    Osamotnienie i brak wsparcia rodziny

    Wiele przyszłych, a także świeżo upieczonych mam na emigracji, znajduje się z dala od polskiej rodziny i przyjaciół. Często ojciec ich dziecka nie zna języka polskiego. To szczególnie trudna sytuacja i nie posiadając aktualnej wiedzy dotyczącej dwujęzyczności, łatwo popaść w zwątpienie i skoncentrować się wyłącznie na języku otoczenia. Takie rozwiązanie to ewidentna szkoda dla rozwoju dziecka i jego przyszłości. Proces przyswajania obu języków w rodzinie, w której każde z rodziców ma inną przynależność narodowo- kulturalną i inny język, jest trudniejszy niż w sytuacji imigracji rodziców. Tutaj wymagana jest prawie maestria w kontaktach z dzieckiem. Rodzice muszą być zmotywowani, zdeterminowani i konsekwentni. Przede wszystkim zaś świadomi problematyki bilingwizmu. Muszą wierzyć w korzyści z niego płynące. Co istotne również, a nie zawsze mające miejsce, dla harmonijnego rozwoju dziecka, współmałżonkowie muszą akceptować, tolerować i szanować swoją kulturę.

    Jak pomóc dziecku bilingwalnemu?

    Badacze bilingwizmu twierdzą, że dzieci stają się dwujęzyczne w sposób naturalny, gdy od najwcześniejszych lat, najlepiej od urodzenia, mają kontakt z dwoma językami. Aby pomóc dziecku w opanowaniu dwóch języków:

    • konsekwentnie mówmy do dzieci w naszym języku ojczystym oraz rozmawiajmy z nimi,
    • nie używajmy wtrąceń z innego języka,
    • regularnie wspólnie czytajmy i bawmy się z dzieckiem. Nauka języka poprzez zabawę to doskonałe rozwiązanie. Zbyt duże wymagania i ambicje rodziców niestety zniechęcają dziecko do nauki,
    • dokształcajmy się w zakresie dwujęzyczności ( jest w tym zakresie wiele warsztatów i szkoleń również online, prowadzonych przez polskich logopedów specjalizujących się w dwujęzyczności),
    • Wychowujmy dzieci w atmosferze szacunku do obu języków i obu kultur, w których żyjemy,
    • nawiązujmy i podtrzymujmy znajomości z przedstawicielami lokalnej społeczności. W ten sposób sami umocnimy naszą dwujęzyczność, co dodatkowo  wspomoże dwujęzyczność dziecka,
    • gdy rodzice posługują się różnymi językami, pamiętajmy o żelaznej zasadzie, jeden rodzic – jeden język.

    Dar dwujęzyczności 

    Poznawanie obcego języka wzbogaca osobowość, wykształca tolerancję dzięki pojmowaniu, iż na rozmaite zjawiska można patrzeć przez pryzmat innej kultury i nazywać je przy pomocy odmiennego systemu pojęć. Znajomość języka obcego, innej kultury niezmiernie wzbogaca. Prowadzi do większego obiektywizmu, umiejętności krytycznego, zdystansowanego spojrzenia zarówno na swój, jak i na obcy krąg językowo-kulturowy. Reasumując, dwujęzyczność dziecka może być niezwykłą wartością, swoistym darem, który dostaje ono od losu niemalże za darmo ( jeśli nie liczyć przemyślanej, konsekwentnej pracy rodziców). Jest jedynym w swoim rodzaju punktem wyjścia, dzięki któremu dziecko gotowe jest na wyzwania obce jednojęzycznym rówieśnikom. To szczególna wartość, co do której przekonani muszą być najpierw przede wszystkim rodzice.

    Polskie dzieci dorastające w UK mają obecnie większe szanse rozwoju niż jeszcze kilka lat temu ponieważ rośnie świadomość rodziców odnośnie dwujęzycznego wychowania. Rodzice mają  ułatwiony dostęp do informacji i przez to nie ulegają już tak łatwo do niedawna pokutującym mitom, że dwujęzyczność jest szkodliwa.  Środowiska polonijne wspierają rodziców poprzez organizację lekcji w polskich szkołach, zajęć sportowych i artystycznych w języku polskim, a także pikników i festynów promujących polską kulturę.

    dziecko-uk

    Gdy coś nas niepokoi

    Jeżeli niepokoi nas rozwój komunikacji dziecka, wychowującego się w więcej niż jednym języku, obserwujemy zaburzenia w rozwoju jego mowy, powinniśmy zgłosić się do specjalisty. Samodzielne usiłowanie usuwania zaburzeń mowy u dziecka jest niebezpieczne, gdyż niewłaściwie dobrane ćwiczenia mogą nawet pogłębić wadę. Najlepiej jest  skonsultować się z logopedą doświadczonym w problematyce dwujęzyczności. Jeśli nie mamy takiego logopedy w pobliżu, warto zainteresować się profesjonalnymi poradami internetowymi. Kontakt z logopedą online jest  szansą uzyskania diagnozy i fachowej pomocy dla naszego dziecka.

    Marzena Wojciechowska/TwojaAnglia.co.uk

    Tagi: ,